Başbakan Ünal Üstel, Avrupa Birliği kurumlarını, Kıbrıs Türk halkının haklarına, iradesine ve eşit statüsüne saygı göstermeye davet etti.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin egemen eşitlik ve eşit uluslararası statü temelindeki haklı duruşunu kararlılıkla sürdürmeye devam edeceğini vurgulayan Üstel, “Kıbrıs Türk halkının iradesini yok sayan, gerçekleri çarpıtan ve taraflı yaklaşımlar içeren bu tür raporları kabul etmediğimizi bir kez daha vurguluyoruz” ifadelerini kullandı.
Türkiye Cumhuriyeti’nin desteği bir müdahale değil, garantörlük sorumluluğunun doğal bir sonucudur”
Başbakan Üstel, raporda yer alan değerlendirmelerin Kıbrıs Türk tarafınca büyük bir hayret ve esefle karşılandığını kaydetti.
Türkiye’nin Kıbrıs Türklerine “adanın meşru bir topluluğu çerçevesinde hareket alanı tanıması gerektiği” ifadesini eleştiren Üstel, “Bu ifade, Türkiye’nin Kıbrıs Türk halkının iradesine müdahale ettiği yönünde açık bir ima içermektedir. Bu yaklaşım ne tarihi gerçeklerle örtüşmektedir ne de kabul edilebilir bir nitelik taşımaktadır.” Dedi.
Kıbrıs Türk halkının kendi devletine, demokratik kurumlarına ve özgür iradesine sahip bir halk olduğunu söyleyen Üstel, “Halkımız seçimlerini özgürce yapmakta, demokratik haklarını hiçbir baskı altında kalmadan kullanmaktadır. Türkiye Cumhuriyeti’nin desteği ise bir müdahale değil, tarihi ve kültürel bağların yanı sıra garantörlük sorumluluğunun doğal bir sonucudur.” İfadelerini kullandı.
“Halk iradesine saygı ilkesinden uzak bir yaklaşım”
Rapordaki Kıbrıs Türk halkını yalnızca “toplum” düzeyine indirgemeye yönelik yaklaşımı da reddeden Üstel, “Kıbrıs Türk halkı, kendi devlet çatısı altında örgütlenmiş, siyasi iradesini özgürce ortaya koyan ayrı ve eşit bir halktır.” Dedi.
Üstel, şunları kaydetti:
“Öte yandan raporda, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres’in girişimlerine atıf yapılarak çözüm müzakerelerinin kaldığı yerden başlatılmasına yönelik beklentilerin dile getirilmesi ve Avrupa Komisyonu’na özel temsilci atanması çağrısı yapılması, Kıbrıs Türk tarafının egemen eşitlik ve eşit uluslararası statü temelindeki haklı duruşu göz ardı edilerek ele alınmıştır. Ayrıca, Kıbrıs Türk halkının demokratik tercihleri üzerinden yapılan değerlendirmeler, halk iradesine saygı ilkesinden uzak bir yaklaşım sergilemektedir.
Raporda Türkiye’nin rolüne ilişkin olarak dile getirilen, ara bölgenin statüsü ve Birleşmiş Milletler Barış Gücü’nün yetkilerine saygı gösterilmesi yönündeki ifadeler ile Türkiye’ye yönelik tek taraflı suçlamalar da gerçeklikten uzaktır. Ara bölgede yaşandığı iddia edilen olayların tek taraflı anlatımlarla rapora yansıtılması, tarafsızlık ilkesine gölge düşürmektedir.
Ayrıca, ara bölgenin askerden arındırılması, Pile’de yürütülen projeler ve sahadaki uygulamalara ilişkin değerlendirmelerde Kıbrıs Türk tarafının hak ve ihtiyaçlarının yok sayılması kabul edilemezdir. Bu konularda varılan uzlaşıların uygulanmasına yönelik sorumluluk tek taraflı değildir.”
“Kıbrıs Türk halkının iradesini yok sayan bu tür raporları kabul etmediğimizi bir kez daha vurguluyoruz”
Raporda Türkiye’ye asker çekme çağrısı yapılması ve adadaki mevcut gerçekliklerin “işgal” söylemi üzerinden değerlendirilmesinin 1963’ten bu yana Kıbrıs Türk halkının maruz kaldığı saldırılar ve güvenlik ihtiyaçları tamamen görmezden gelinerek hazırlandığını kaydeden Üstel, Kıbrıs Türk halkının güvenliğinin kendileri için tartışma konusu olmadığını vurguladı.
Demografik yapı iddiaları, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin statüsüne yönelik eleştiriler ve özellikle Maraş konusunda dile getirilen ifadeleri, “siyasi saiklerle hazırlanmış, tek taraflı ve gerçeklikten uzak değerlendirmeler” olarak niteleyen Üstel, Maraş açılımının mülkiyet haklarına saygı temelinde ve uluslararası hukuk çerçevesinde yürütülen bir süreç olduğunu kaydetti. Üstel, “Bu süreç, Maraş’ın insanlığa açılım sürecidir. Bu sürecin ‘trajedi istismarı’ olarak nitelendirilmesi kabul edilemez.” dedi.
Kıbrıs konusunda Avrupa Birliği’nin geçmişte sergilediği tutumun bugün ortaya çıkan tablonun en önemli nedenlerinden biri olduğunu belirten Başbakan Üstel, söyle devam etti:
“Annan Planı sürecinde Kıbrıs Türk halkı çözüm iradesini güçlü şekilde ortaya koyarken, Rum tarafının ‘hayır’ demesi ve çözüm umutlarını ortadan kaldırmasına karşın Avrupa Birliği’nin Rum yönetimini adanın tek ve meşru hükümeti olarak kabul ederek birliğe dahil etmesi, çözüm dengelerini kökten bozmuştur.
Bu adım, özellikle Rum tarafının çözüme duyabileceği ihtiyacı ortadan kaldırmış, Rum yönetimlerinin müzakere masalarında maksimalist bir anlayışla hareket etmesine zemin hazırlamış ve Kıbrıs’ta kapsamlı çözüm umutlarını ciddi şekilde zayıflatmıştır.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti olarak, egemen eşitlik ve eşit uluslararası statü temelindeki haklı duruşumuzu kararlılıkla sürdürmeye devam edeceğiz. Kıbrıs Türk halkının iradesini yok sayan, gerçekleri çarpıtan ve taraflı yaklaşımlar içeren bu tür raporları kabul etmediğimizi bir kez daha vurguluyoruz."
Başbakan Üstel, Avrupa Birliği kurumlarını, Kıbrıs meselesine daha adil, dengeli ve gerçekçi bir perspektifle yaklaşmaya; Kıbrıs Türk halkının haklarına, iradesine ve eşit statüsüne saygı göstermeye davet etti.